καράβι κόκκινο

τα μαύρα τα μαλλιά μας και αν ασπρίσαν δεν μας τρομάζει η βαρυχειμωνιά

  • Ε, το λοιπόν, ο,τι και να είναι τ’ άστρα, εγώ τη γλώσσα μου τους βγάζω. Για μένα, το λοιπόν, το πιο εκπληκτικό, πιο επιβλητικό, πιο μυστηριακό και πιο μεγάλο, είναι ένας άνθρωπος που τον μποδίζουν να βαδίζει. Είναι ένας άνθρωπος που τον αλυσοδένουνε

  • Γιάννης Ρίτσος

    Να με θυμόσαστε - είπε. Χιλιάδες χιλιόμετρα περπάτησα χωρίς ψωμί, χωρίς νερό, πάνω σε πέτρες κι αγκάθια, για να φέρω ψωμί και νερό και τριαντάφυλλα. την ομορφιά ποτές μου δεν την πρόδωσα. Όλο το βιος μου το μοίρασα δίκαια. Μερτικό εγώ δεν κράτησα. Πάμπτωχος. Μ' ένα κρινάκι του αγρού τις πιο άγριες νύχτες μας φώτισα. Να με θυμάστε.

  • κώστας βάρναλης

    Δε λυπάμαι τα γηρατειά που φεύγουν - τα μωράκια που έρχονται άθελά τους να ζήσουν σκλάβοι, να πεθάνουν σκλάβοι, σ' έναν κόσμο ελεύθερων αφεντάδων. Θα τους μαθαίνουν: η σκλαβιά τους χρέος εθνικόν και σοφία του Πανάγαθου!... Πότε θ' αναστηθούν οι σκοτωμένοι; ΚΩΣΤΑ ΒΑΡΝΑΛΗΣ 20.10.1973

  • ------------------------------- Την πόρτα αν δεν ανοίγει, τη σπαν, σας είπα. Τι στέκεστε, τι γέρνετε σκυφτοί; Λαέ σκλάβε, δειλέ, ανανιώσου, χτύπα! Και κέρδισε μονάχος το ψωμί -------------------------------- -------------------------------- ''Aν το δίκιο θες, καλέ μου, με το δίκιο του πολέμου θα το βρής. Όπου ποθεί λευτεριά, παίρνει σπαθί''
  • κομαντάντε Μάρκος

  • «Ο Μάρκος είναι γκέι στο Σαν Φρανσίσκο, μαύρος στη Νότια Αφρική, ασιάτης στην Ευρώπη, αναρχικός στην Ισπανία, Παλαιστίνιος στο Ισραήλ, γύφτος στην Πολωνία, ειρηνιστής στη Βοσνία, Εβραίος στη Γερμανία, μια γυναίκα μόνη στο Μετρό τα ξημερώματα, με άλλα λόγια ο Κομαντάτε Μάρκος είμαστε εμείς, το πρόσωπο του κάθε καταπιεσμένου ανθρώπου πάνω στον πλανήτη»
  • μπερτολντ μπρεχτ

    Δεν είμαι άδικος, μα ούτε και τολμηρός και να που σήμερα μου δείξανε τον κόσμο τους μόνο το ματωμένο δάκτυλό τους είδα μπρος και είπα ευθύς: “μ’αρέσει ο νόμος τους” Τον κόσμο αντίκρυσα μέσ’απ’ τα ρόπαλά τους Στάθηκα κι είδα, ολημερίς με προσοχή. Είδα χασάπηδες που ήταν ξεφτέρια στη δουλειά τους. και σαν με ρώτησαν “σε διασκεδάζει;” είπα “πολύ”! Κι από την ώρα εκείνη, λέω “ναι” σε όλα, κάλλιο δειλός, παρά νεκρός να μείνω. Για να μη με τυλίξουνε σε καμιά κόλλα, ό,τι κανένας δεν εγκρίνει το εγκρίνω Φονιάδες είδα, κι είδα πλήθος θύματα, μου λείπει θάρρος, μα όχι και συμπόνια Και φώναξα, βλέποντας τόσα μνήματα: “καλά τους κάνουν -για του έθνους την ομόνοια!” Να φτάνουν είδα δολοφόνων στρατιές κι ήθελα να φωνάξω “σταματήστε!” Μα ξέροντας πως κρυφοκοίταζε ο χαφιές, μ’άκουσα να φωνάζω: “Ζήτω!Προχωρήστε!” Δε μου αρέσει η φτήνια και η κακομοιριά Γι’αυτό κι έχει στερέψει η έμπνευσή μου. Αλλά στου βρώμικού σας κόσμου τη βρωμιά ταιριάζει, βέβαια-το ξέρω-κι η έγκρισή μου

  • Όποιος σπίτι μένει σαν αρχίζει ο αγώνας

    Όποιος σπίτι μένει σαν αρχίζει ο αγώνας κι αφήνει άλλους ν' αγωνιστούν για τη υπόθεσή του πρέπει προετοιμασμένος να ' ναι : γιατί όποιος δεν έχει τον αγώνα μοιραστεί Θα μοιραστεί την ήττα . Ούτε μια φορά δεν αποφεύγει τον αγώνα αυτός που θέλει τον αγώνα ν' αποφύγει : γιατί θ' αγωνιστεί για την υπόθεση του εχτρού όποιος για τη δικιά του υπόθεση δεν έχει αγωνιστεί .
  • εγκώμιο στον κομμουνισμό – μπέρτολτ μπρέχτ

    Είναι λογικός, καθένας τον καταλαβαίνει. Ειν' εύκολος. Μια και δεν είσαι εκμεταλλευτής, μπορείς να τον συλλάβεις. Είναι καλός για σένα, μάθαινε γι' αυτόν. Οι ηλίθιοι ηλίθιο τον αποκαλούνε, και οι βρωμεροί τον λένε βρωμερό. Αυτός είναι ενάντια στη βρωμιά και την ηλιθιότητα. Οι εκμεταλλευτές έγκλημα τον ονοματίζουν. Αλλά εμείς ξέρουμε: Είναι το τέλος κάθε εγκλήματος. Δεν είναι παραφροσύνη, μα Το τέλος της παραφροσύνης. Δεν είναι χάος Μα η τάξη. Είναι το απλό Που είναι δύσκολο να γίνει.
  • οι δικαστές

    Να οι κύριοι δικαστές τους λέμε οι καταπιεστές πως δίκαιο είναι τον λαό τι συμφέρει μα αυτοί δεν ξέρουν ποιο είναι αυτό κι έτσι δικάζουν στο σωρό μέχρι να βάλουν το λαό ολόκληρο στο χέρι
  • ———–

    Εχουνε νομικά βιβλία και διατάγματα Εχουνε φυλακές και οχυρώσεις Εχουνε δεσμοφύλακες και δικαστές Που παίρνουνε πολλά λεφτά κι έτοιμοι για όλα είναι. Μπ. Μπρεχτ
  • ———————

    "Όταν ήρθαν να πάρουν τους Εβραίους, δεν διαμαρτυρήθηκα, γιατί δεν ήμουν Εβραίος. Όταν ήρθαν για τους κομμουνιστές δεν φώναξα, γιατί δεν ήμουν κομμουνιστής. Όταν κατεδίωξαν τους τσιγγάνους, ούτε τότε φώναξα, γιατί δεν ήμουν τσιγγάνος. Όταν ο Χίτλερ φυλάκιζε ομοφυλόφιλους δεν αντέδρασα γιατί δεν ήμουν ομοφυλόφιλος Όταν έκλεισαν το στόμα των Ρωμαιοκαθολικών που αντιτάσσονταν στο φασισμό, δεν έκανα τίποτα γιατί δεν ήμουν καθολικός. Μετά ήρθαν να συλλάβουν εμένα, αλλά δεν υπήρχε πια κανείς να αντισταθεί μαζί μου"
  • ========================

    Λες: Πολύ καιρό αγωνίστηκες. Δεν μπορείς άλλο πια ν’ αγωνιστείς. Άκου λοιπόν: Είτε φταις είτε όχι: Σαν δε μπορείς άλλο να παλέψεις, θα πεθάνεις. Λες: Πολύ καιρό έλπιζες. Δεν μπορείς άλλο πια να ελπίσεις. Έλπιζες τi; Πως ο αγώνας θαν’ εύκολος; Δεν είν’ έτσι. Η θέση μας είναι χειρότερη απ’ όσο νόμιζες. Είναι τέτοια που: Αν δεν καταφέρουμε το αδύνατο Δεν έχουμε ελπίδα. Αν δεν κάνουμε αυτό που κανείς δεν μπορεί να μας ζητήσει Θα χαθούμε. Οι εχθροί μας περιμένουν να κουραστούμε. Όταν ο αγώνας είναι στην πιο σκληρή καμπή του. Οι αγωνιστές έχουν την πιο μεγάλη κούραση. Οι κουρασμένοι, χάνουν τη μάχη.
  • Οι χορτάτοι μιλάν στους πεινασμένους

    Αυτοί που βρίσκονται ψηλά θεωρούν ταπεινό να μιλάς για το φαΐ. Ο λόγος; έχουνε κιόλας φάει. Αν δε νοιαστούν οι ταπεινοί γι' αυτό που είναι ταπεινό ποτέ δεν θα υψωθούν. Αυτοί που αρπάνε το φαϊ απ’ το τραπέζι κηρύχνουν τη λιτότητα. Αυτοί που παίρνουν όλα τα δοσίματα ζητάν θυσίες. Οι χορτάτοι μιλάν στους πεινασμένους για τις μεγάλες εποχές που θά 'ρθουν.
  • che

    Πιστεύω στην ένοπλη πάλη σαν μοναδική λύση για τους λαούς που αγωνίζονται για την απελευθέρωσή τους και είμαι συνεπής με τις πεποιθήσεις μου. Πολλοί θα με πουν τυχοδιώκτη και είμαι, μόνο που είμαι άλλου είδους τυχοδιώκτης, ένας από εκείνους που προβάλλουν τα στήθη τους για να αποδείξουν τις αλήθειες τους.

  • Αξίζει για ένα όνειρο να ζεις, κι ας είναι η φωτιά του να σε κάψει
  • pablo neruda

    όποιος γίνεται σκλάβος της συνήθειας, επαναλαμβάνοντας κάθε μέρα τις ίδιες διαδρομές, όποιος δεν αλλάζει περπατησιά, όποιος δεν διακινδυνεύει και δεν αλλάζει χρώμα στα ρούχα του, όποιος δεν μιλεί σε όποιον δεν γνωρίζει. όποιος αποφεύγει ένα πάθος, όποιος δεν είναι ευτυχισμένος στη δουλειά του, όποιος δεν διακινδυνεύει τη βεβαιότητα για την αβεβαιότητα για να κυνηγήσει ένα όνειρο, όποιος δεν επιτρέπει στον εαυτό του τουλάχιστον μια φορά στη ζωή του να αποφύγει τις εχέφρονες συμβουλές. όποιος δεν ταξιδεύει, όποιος δεν διαβάζει, όποιος δεν ακούει μουσική, όποιος δεν βρίσκει σαγήνη στον εαυτό του όποιος καταστρέφει τον έρωτά του, όποιος δεν επιτρέπει να τον βοηθήσουν, όποιος περνάει τις μέρες του παραπονούμενος για τη τύχη του ή για την ασταμάτητη βροχή. όποιος εγκαταλείπει μια ιδέα του πριν την αρχίσει, όποιος δεν ρωτά για πράγματα που δεν γνωρίζει. Αποφεύγουμε τον θάνατο σε μικρές δόσεις, όταν θυμόμαστε πάντοτε ότι για να είσαι ζωντανός χρειάζεται μια προσπάθεια πολύ μεγαλύτερη από το απλό γεγονός της αναπνοής. Μόνο η ένθερμη υπομονή θα οδηγήσει στην επίτευξη μιας λαμπρής ευτυχίας.

  • από το Canto general

    Μπορεί να κόψουν όλα τα λουλούδια, αλλά δεν θα γίνουν ποτέ αφέντες της Άνοιξης
  • κ. καβάφης

    Κι αν δεν μπορείς να κάμεις την ζωή σου όπως την θέλεις, τούτο προσπάθησε τουλάχιστον όσο μπορείς: μην την εξευτελίζεις
  • κωστής παλαμάς

    Και τους τρέμουνε των κάμπων οι κιοτήδες και μ’ ονόματα τους κράζουν πονηρά κλέφτες κι απελάτες και προδότες. Τους μισούν οι βασιλιάδες κι όλοι οι τύραννοι κι είναι μέσα στους σκυφτούς τα παλληκάρια κι είναι μες στους κοιμισμένους οι στρατιώτες…” Κ . Παλαμάς στο Δωδεκάλογο του Γύφτου.
  • διαμοιρασμός του blog

    Bookmark and Share
  • διαχείριση

  • on line επισκέπτες

  • ημερολόγιο άρθρων

    Οκτώβριος 2018
    Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
    « Φεβ.    
    1234567
    891011121314
    15161718192021
    22232425262728
    293031  
  • Εγγραφή

  • Advertisements

Posts Tagged ‘πολιτισμός’

«Έφυγε» ο δεξιοτέχνης του μπουζουκιού Χρήστος Κωνσταντίνου

Posted by redship στο 23 Μαρτίου , 2015

Το Σάββατο 21 Μάρτη 2015 έφυγε από τη ζωή ο δεξιοτέχνης λαϊκός μουσικός Χρήστος Κωνσταντίνου. Γεννημένος το 1950 στο Αργάκι της Μόρφου στην Κύπρο, ξεκίνησε από πολύ μικρός να ασχολείται με τη μουσική, μαθαίνοντας αρχικά βιολί κι έπειτα μπουζούκι και άλλα λαϊκά έγχορδα.

Το 1962 μετανάστευσε με την οικογένειά του στην Αγγλία, όπου συνέχισε την ενασχόλησή του με τη μουσική. Το 1969 γνωρίστηκε με τον Μίκη Θεοδωράκη και πήρε μέρος σε πολλές συναυλίες του στο εξωτερικό κατά τη διάρκεια της χούντας.

Το 1971 επέστρεψε στην Ελλάδα κι έπιασε δουλειά στο λαϊκό πάλκο δίπλα στον Βασίλη Τσιτσάνη και τον Γιάννη Παπαϊωάννου. Από τότε συνεργάστηκε με τους γνωστότερους Έλληνες μουσικούς και τραγουδιστές, όντας ένας από τους κορυφαίους σύγχρονους μπουζουξήδες, παίρνοντας μέρος σε αμέτρητες ηχογραφήσεις δίσκων, συναυλίες και εμφανίσεις σε νυχτερινά κέντρα.

Ήταν λάτρης της μουσικής μας παράδοσης και συμμετείχε σε αρκετά συγκροτήματα («Ακρίτες» κ.ά.), με συνεργασίες και πέρα από τη λαϊκή μουσική (Δόμνα Σαμίου κ.ά.). Ήταν ιδρυτικό μέλος (μαζί με τους Κ. Παπαδόπουλο, Σπ. Λιόση) του μουσικού σχήματος «Τρίχορδο», του πρώτου σύγχρονου συγκροτήματος με επίκεντρο τους μπουζουξήδες, με το οποίο ηχογράφησαν κι ένα δίσκο.

Ως «μαθητής» του Παπαϊωάννου, υπήρξε ένας από τους κορυφαίους στους αυτοσχεδιασμούς (ταξίμια), ενώ υπέγραψε ως δημιουργός και μερικά εξαιρετικά τραγούδια («Ο Σιδερής», «Πλάνα ζωή», «Της εξουσίας», «Κάνω τη ρίζα μου φτερό» κ.ά.).

Συμμετείχε σε πολλές εκπομπές του «902», στο ραδιόφωνο και στην τηλεόραση, ως στενός φίλος του σταθμού, στον οποίο -όπως ο ίδιος έλεγε- ένιωθε «σαν στο σπίτι του».

Η κηδεία του Χρήστου Κωνσταντίνου θα γίνει σήμερα Δευτέρα 23 Μάρτη, στις 4 μ.μ., στο Νεκροταφείο Αμαρουσίου.

Advertisements

Posted in Χρήστος Κωνσταντίνου | Με ετικέτα: , , , | Leave a Comment »

Η φωνή της καρδιάς μας

Posted by redship στο 9 Ιανουαρίου , 2015

 

Φωνή δυναμική και συνάμα τρυφερή, με μεγάλο ερμηνευτικό εύρος, η Μαρία Δημητριάδη υπήρξε μια από τις σημαντικότερες και πιο εκφραστικές Ελληνίδες τραγουδίστριες. Προχτές συμπληρώθηκαν έξι χρόνια (7/1/2009) από τον πρόωρο θάνατο της Μαρίας Δημητριάδη, της φωνής που μας «ταξίδεψε» σε αμέτρητες «θάλασσες» ποίησης και μουσικής, άλλοτε «φουρτουνιασμένες» και άλλοτε «γαλήνιες», πάντα όμως υπέροχες. Φωνή εξαιρετική, «ολοκληρωτική», όπως τη χαρακτήρισαν, η Μαρία Δημητριάδη σημάδεψε το ελληνικό τραγούδι, κυρίως εκείνο το κομμάτι του που αφουγκραζόταν λαϊκούς πόθους, που εξέφραζε την αντίσταση στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο και στο σκοτάδι της καταπίεσης, που γινόταν «λάβαρο» πάλης για κοινωνική δικαιοσύνη και απελευθέρωση.Εβαλε το στίγμα της στο πολιτικό τραγούδι, ερμήνευσε μοναδικά στίχους κορυφαίων ποιητών και δημιουργίες μεγάλων Ελλήνων συνθετών, στρατεύτηκε στο κομμάτι εκείνο της τέχνης που αφουγκράζεται, οραματίζεται, αντιστέκεται στην εκμετάλλευση και το σκοτάδι της καταπίεσης. Στο διάβα της από το τραγούδι αντιστάθηκε με τόλμη και παρρησία στην ευκολία και στα κυκλώματα που λυμαίνονται το χώρο της τέχνης, με αποτέλεσμα να βρεθεί αντιμέτωπη με τις αντιξοότητες που δημιουργεί το σύστημα στους καλλιτέχνες που δεν υποτάσσονται στις επιδιώξεις του. Δε λύγισε…

«Οι συνεργασίες μου» – είχε πει σε συνέντευξή της στον «Ρ» – «είχαν πάντα και κάποιον άλλο λόγο, εκτός από τον καλλιτεχνικό. Υπήρχε ταύτιση, έστω σε κάποιο βαθμό, ιδεολογική, αισθητική. Και χωρίς να υπερηφανεύομαι δηλώνω ότι δεν έχω κάνει ποτέ ούτε μισή υποχώρηση στη δουλειά μου. Ούτε μισή! Και αυτό το πληρώνω. Υπήρξαν φορές που δεν είχα να καπνίσω τσιγάρο. Αλλά υποχώρηση δεν έχω κάνει…».

Πάντα παρούσα μέσα στα γεγονότα, συνόδευσε με τα τραγούδια της τους εργατικούς – αντιιμπεριαλιστικούς αγώνες των δεκαετιών ’70-’80, αλλά και αργότερα, μέχρι τέλους, ανταποκρινόμενη στα αγωνιστικά καλέσματα. Τραγουδώντας στις συναυλίες αλληλεγγύης προς τους αγωνιζόμενους και διωκόμενους λαούς, στους απεργιακούς αγώνες, στα μπλόκα των αγροτών. Με πίστη στο όραμα μιας δίκαιης κοινωνίας, συμπορεύτηκε με το ΚΚΕ, στηρίζοντας τις θέσεις του και παλεύοντας μαζί του, ενώ στις δημοτικές εκλογές του 2006 συμμετείχε στο ψηφοδέλτιο της «Συμπαράταξης για την Αθήνα» με επικεφαλής τον Σπύρο Χαλβατζή.

Ξεκίνησε να τραγουδά από παιδί. Στα 16 της χρόνια δισκογραφεί το «Ενα πρωινό η Παναγιά μου» του Σταύρου Ξαρχάκου (από την ταινία τα «Κορίτσια στον Ηλιο»). Μετά ήρθε ο «Ηλιος ο Πρώτος» και το «Χρονικό» του Γιάννη Μαρκόπουλου, ενώ στο ενδιάμεσο είχε γνωρίσει τον Μίκη Θεοδωράκη, ίνδαλμά της από μικρό παιδί. Μαζί του, κατά την επταετία, περιοδεύει ανά τον κόσμο και συμμετέχει στους δίσκους «Τα Λαϊκά» («Το τρένο φεύγει στις οκτώ») και «Τραγούδια του Αγώνα» («Σαν τον αετό φτερούγαγε στη στράτα»). Επιστρέφοντας στην Ελλάδα, το 1974, τραγουδά στο δίσκο «Σκλάβοι Πολιορκημένοι» του Νίκου Μαμαγκάκη και το «Αντόνιο Τόρρες Χερέδια» του Γιάννη Γλέζου. Ηδη έχει γνωρίσει τον Θάνο Μικρούτσικο και το 1975 δισκογραφούν τον πρώτο δίσκο του, τα «Πολιτικά Τραγούδια». Ακολουθούν: «Καντάτα για τη Μακρόνησο», «Φουέντε Οβεχούνα», «Τροπάρια για φονιάδες», «Τα τραγούδια της λευτεριάς». Χαρακτηριστικό πως από την κασετίνα των οκτώ δίσκων με τα πολιτικά τραγούδια του συνθέτη που έβγαλε η «Λύρα», πριν λίγα χρόνια, στους πέντε τραγουδάει μόνο η Μαρία Δημητριάδη. Ενας από τους πιο πολυακουσμένους δίσκους τους ήταν «Τα Αντάρτικα» (1981) – επανεκτελέσεις μαζί με την αδερφή της Αφροδίτη Μάνου. Συνέχισε με το «Δελτίο καιρού», με τραγούδια πολλών συνθετών σε πρώτη εκτέλεση, τα «Λιανοτράγουδα» του Θεοδωράκη, τον πρώτο δίσκο του Γιώργου Σταυριανού, την «Ελένη» του Χατζιδάκι, το «Εμπάργκο» του Μικρούτσικου κ.ά. Ακολούθησαν δύο χρόνια δουλειάς της στο Βελιγράδι, την περίοδο του εμπάργκο. Εκανε συναυλίες κι ένα δίσκο, που με τη βοήθεια του υπουργείου Πολιτισμού της πρώην Γιουγκοσλαβίας τα έσοδά του πήγαν για τους πρόσφυγες. Τελευταία δισκογραφική της δουλειά οι «Δον Κιχώτες» των Παρασκευά Καρασούλου (στίχοι) και Θοδωρή Οικονόμου (μουσική).

Posted in πολιτισμός, Μαρία Δημητριάδη | Με ετικέτα: , , , | Leave a Comment »

αγύριστο κεφάλι ….. ο άλκης αλκαίος που γνώρισα

Posted by redship στο 7 Ιουνίου , 2014

 

 

από τον ριζοσπάστη

 

 

Η ζώσα μνήμη του Αλκη Αλκαίου

 

Οπως τον γνώρισε ο Μίλτος Πασχαλίδης

 

Ο Αλκης Αλκαίος
Ανθρωπος καλλιεργημένος και ευαίσθητος, που διακρινόταν για το ταλέντο αλλά και τη μεγάλη του ευγένεια, ο Αλκης Αλκαίος υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους στιχουργούς των τελευταίων χρόνων στο ελληνικό τραγούδι, καταφέρνοντας να τυλίξει τη δημιουργική ζωή του – έως την τελευταία στιγμή – με τα πολύτιμα νήματα της ποίησής του. Με όλες τις δυσκολίες της ζωής, επέμενε να μεταπλάθει όνειρα, αγωνίες, σε στίχους, μετρώντας – σμιλεμένα με το πηγαίο ταλέντο του και την ανεξάντλητη ευαισθησία του – περισσότερα από 150 τραγούδια. Ο Αλκης Αλκαίος, κατά κόσμον Βαγγέλης Λιάρος, στράφηκε προς το σκοτάδι (10/12/12), σε ηλικία 63 χρόνων.

 

Δύο χρόνια μετά, ο φίλος και συνεργάτης του Μίλτος Πασχαλίδης, που ξέρει να μας εκπλήσσει πάντα ευχάριστα, μοιράζεται μαζί μας ένα βιβλίο – αφιέρωμα στη σχέση του με τον Αλκη Αλκαίο. «Αλκης Αλκαίος – Αγύριστο κεφάλι» (εκδόσεις «Λιβάνη»). Ιστορίες που ξέρει, που έζησε μαζί του από το 1996 που τον γνώρισε μέχρι το 2012 που «έφυγε». Ηταν φίλος του και ήθελε να πει μερικές από τις ιστορίες τους ξεκαθαρίζοντας εξ αρχής ότι «δεν είναι μια βιογραφία του Αλκη Αλκαίου. Ετσι κι αλλιώς, δεν αισθάνομαι ούτε ικανός ούτε αρμόδιος να τη γράψω. Εδώ είναι αυτά που είδα, αυτά που είπαμε κι αυτά που μου επέτρεψε ο ίδιος να ξέρω για εκείνον. Η ζώσα μνήμη του Αλκη εντός μου».

 

 

Τα ωραία βιβλία δίνουν την ευκαιρία της «συνάντησης», που την έχουμε ανάγκη, στους χαλεπούς καιρούς που ζούμε. Το να «κοινωνείς» την επαφή και την επικοινωνία είναι ευκαιρία, που δε σου χαρίζεται, αλλά την επιλέγεις. Και το συγκεκριμένο βιβλίο έχει διπλή αξία. Αφενός γιατί αναφέρεται στον σπουδαίο αυτόν καλλιτέχνη, που «έφυγε» νωρίς έχοντας δημιουργήσει ποιητικά διαμάντια, αλλά παράλληλα έχοντας πονέσει πολύ και αφετέρου γιατί πρόκειται για ένα αφήγημα πλούσιο σε πληροφορίες, για το έργο και τη ζωή του, πλούσιο σε εικόνες, συναισθήματα, αλήθειες και, ναι… κάτω από τις λέξεις υπάρχει μια μουσική που σε ταξιδεύει. Ο Μίλτος Πασχαλίδης, είτε μέσα από τα τραγούδια του, είτε μέσα από τις μυθοπλαστικές δημιουργίες του («Δύο νύχτες στο Σαράντι» και «Ο επόπτης»), είτε μέσα από το ντοκουμέντο, καταφέρνει να σε κερδίσει. Η γραφή του διακρίνεται από μια εσωτερικότητα, αλλά και μια εξωστρέφεια, από έναν ψυχισμό αλλά και μια λυρικότητα. 

 

«

 

 

Με καλωσόρισε, μου έσφιξε γερά το χέρι και με συνόδεψε στο σαλόνι. Περπατούσε παράξενα, σχεδόν χορευτικά, σχεδόν κωμικά. Δεν μπορώ να το περιγράψω ακριβώς, δεν έχω ξαναδεί τέτοιο βάδισμα. Εσερνε ελαφρά το ένα πόδι και με το άλλο έκανε μικρά άλματα, μέχρι να φτάσει στην καρέκλα του. Στιγμές τον ένιωθες να μετεωρίζεται, φοβόσουν ότι θα πέσει. Δεν έπεφτε. Ούτε στηριζόταν κάπου. Δεν ξέρω αν είχε συνηθίσει πια να μη στηρίζεται ή αν δεν καταδεχόταν να στηριχτεί πουθενά. Ισως και τα δύο. Ολες οι κινήσεις του είχαν τη δική τους προσωπική γεωμετρία, σαν να είχε επανασχεδιάσει το χώρο γύρω του. `Η σαν να τον είχε επανεφεύρει. Επιανε το γυάλινο ποτήρι με δύο ή τρία δάχτυλα, δάχτυλα πουλιού, μακριά, λεπτά, γαμψά απ’ την πάθηση. Οταν έστρεφε το βλέμμα, έστριβε όπως οι λύκοι, ολόκληρος, σαν ανθρώπινο περισκόπιο. Γι’ αυτό και σε κοίταζε πάντα «αφ’ υψηλού», αλλά χωρίς την παραμικρή έπαρση, απλώς γιατί έτσι είχε αποφασίσει ο λαιμός του: Να ψηλώνει διαρκώς για να νικήσει τη δυσκαμψία του αυχένα. Οταν μιλούσε με πάθος, δηλαδή σχεδόν πάντα, τεντωνόταν προς τα πίσω τόσο, που κολλούσε την πλάτη στο κάθισμα, λες και ήταν έτοιμος να εκτοξευτεί προς τα πάνω, μαζί με τις λέξεις του. Είναι απ’ τις ελάχιστες φορές που η υπερβολή «δεν πίστευα στα μάτια μου» παύει να είναι υπερβολή. Αυτός ο τύπος, σχεδόν τριάντα χρόνια εθελούσια αποκλεισμένος σε δυο δωμάτια, ένα στην Κάτω Κηφισιά και ένα στην Πάργα, μου είχε ανοίξει παράθυρα σ’ όλο τον κόσμο. Με είχε πάει στη Γη των Βησιγότθων, στο Μεξικό, στο Κατμαντού, στο Μετς και στο Πόρτο Ρίκο, μαζί είχαμε στήσει οδοφράγματα στο Παρίσι το Μάη του ’68, είχαμε ανέβει με κάρο μαζί με την Ρόζα Λούξεμπουργκ, σαλπάραμε στο τσούρμο του Σεβάχ, από το Ταζ Μαχάλ ως το Ντεπό κι από την Πάργα στην πλατεία Χόρχε ντ’ Αλβαράδο».

 

Στο χωρισμένο σε 14 κεφάλαια (και με ένα επίμετρο στο τέλος) βιβλίο, ο Μίλτος Πασχαλίδης σαν εικαστικός χτίζει το ψηφιδωτό της μνήμης, σαν μουσικός απλώνει τις νότες μιας ζωής που γίνονται τραγούδι, ξετυλίγει το νήμα αληθινών περιστατικών καταφέρνοντας να αγγίξει την ψυχή του αναγνώστη. Με ευαισθησία και ανθρωπιά μιλάει για το πρόβλημα της υγείας του… «Ο Αλκης έπασχε από σπονδυλαρθρίτιδα. Μου το είπε κάποια στιγμή που θεώρησα κατάλληλη να τον ρωτήσω, αρκετά χρόνια μετά την πρώτη γνωριμία μας, όταν ήμουν πλέον βέβαιος ότι η σχέση μας δεν κινδύνευε από δύσκολες ερωτήσεις. Το έθεσα ακαριαία και σχεδόν αδιάφορα, σαν να ρωτούσα τι καιρό νομίζει ότι θα κάνει αύριο. Απάντησε στον ίδιο ακριβώς τόνο. Με τρεις λέξεις-γλωσσοδέτες. «Ρευματοειδή και αγκυλωτική σπονδυλαρθρίτιδα». «Το είχες από παιδί;» πίεσα λίγο παραπάνω τη συζήτηση. «Οχι. Η υγεία μου επιδεινώθηκε ραγδαία στη χούντα». Μου δέθηκε η γλώσσα κόμπος. Η λέξη που άρχισε να αναβοσβήνει σαν κόκκινο φωτάκι στο μυαλό μου ήταν: βασανιστήρια. Υστερα, η μια λέξη έφερε την άλλη. Δεν το έκανα επίτηδες, οι συνειρμοί μου είναι συνήθως ακούσιοι και ακατάσχετοι. Προκρούστης, φάλαγγα, Σίνης ο Πιτυοκάμπτης, ηλεκτροσόκ. Λέξεις – κόκκινα φωτάκια, αμείλικτα».

 

Από τις πιο συγκινητικές στιγμές του βιβλίου η περιγραφή της σεμνής αγωνιστικής του δράσης, για την οποία ο ίδιος δεν μίλαγε ποτέ. Ο Μίλτος όμως το έψαξε. Εμαθε και το κατέγραψε δίνοντας ολοκληρωμένα πια την προσωπικότητα ενός αγωνιζόμενου ανθρώπου, που το όπλο του αγώνα του το μετέτρεψε σε ποιητικά σύμβολα αγώνα… «Ο Αλκης έπιασε δουλειά ως ασκούμενος δικηγόρος στο γραφείο του θείου του, αδερφού της μητέρας του, Ζήκου Ντίνου. Ο Ζήκος Ντίνος ήταν κομμουνιστής, η χούντα τον έστειλε εξορία, γύρισε το 1970 και άνοιξε το δικηγορικό του γραφείο (Πανεπιστημίου 46, Β’ όροφος), στο οποίο παράλληλα συστεγαζόταν και ένας τομέας του παράνομου μηχανισμού του ΚΚΕ. Ο Αλκης συμμετείχε ενεργά στον αντιδικτατορικό αγώνα. Με την ομάδα του έκρυβαν τους κυνηγημένους σε υπόγεια, τους φρόντιζαν και τους φυγάδευαν στο εξωτερικό. Συνελήφθη το καλοκαίρι του ’72, κρατήθηκε και βασανίστηκε άγρια για πέντε μήνες, πρώτα στην Μπουμπουλίνας και ύστερα στο ΕΑΤ-ΕΣΑ. Δε μίλησε… Κι όταν η ανάγκη γίνεται Ιστορία, τότε η ιστορία γίνεται σιωπή. Μπήκε στο ΕΑΤ-ΕΣΑ όρθιος και βγήκε με φορείο. Σακατεμένος. Για πολύ καιρό ήταν κατάκοιτος και τον τάιζαν με καλαμάκι. Κάποια στιγμή συνήλθε κάπως και επέστρεψε στην ενεργό δικηγορία. Εντάχθηκε στο Κόμμα, στην Οργάνωση των δικηγόρων, και παρέμεινε ενεργό μέλος για πολλά χρόνια. Από το ’74 και μετά άρχισαν τα μεγάλα προβλήματα. Η υγεία του επιδεινώθηκε ραγδαία… Το πάλεψε όσο μπορούσε. Για ένα διάστημα επέστρεψε και στη μάχιμη δικηγορία. Εφυγε απ’ το γραφείο του θείου του και άνοιξε δικό του, στη Βερανζέρου. Παρέμεινε ανοιχτό μέχρι το ’84. Μετά δεν μπορούσε άλλο. Οχι να δικηγορήσει, καλά καλά ούτε να σταθεί όρθιος για πολλή ώρα. Οι πόνοι ήταν αφόρητοι. Ηταν τότε λοιπόν που ξεκίνησε η καινούργια του εξορία, η εξορία του κλειστού δωματίου, όπως σπαραχτικά την περιγράφει στο «Σαράκι του Ρεμπώ»:

 

[…] τέσσερις τοίχοι η καινούργια μου εξορία.

Δε φταις εσύ, δε λέει συγγνώμη ο κεραυνός».

 

Στο cd που συνοδεύει το βιβλίο υπάρχουν τρία ανέκδοτα τραγούδια του Αλκη Αλκαίου σε μουσική του Μίλτου Πασχαλίδη, αλλά και ανέκδοτα σχεδιάσματα από παλαιότερες συνεργασίες τους, όπως το πρώτο σχεδίασμα του τραγουδιού «Το σαράκι του Ρεμπώ». Για το ανολοκλήρωτο «Ηπειρώτικο» του Αλκη Αλκαίου, γράφει ο Μίλτος Πασχαλίδης: «Αυτό το κομμάτι υπήρχε καταγεγραμμένο μόνο στο μυαλό μου. Δεν έχω το χειρόγραφο – τι έκπληξη! – και δεν είχα κάνει καμία πρόχειρη καταγραφή ούτε των στίχων ούτε της μουσικής. Κατά τη διάρκεια της ηχογράφησης, από ένα τετράστιχο, δεν μπορούσα να θυμηθώ τον τελευταίο στίχο. Ακόμα δεν τον θυμάμαι. Ρώτησα την Ελένη και τον Γρηγόρη αν το βρήκαν στις σημειώσεις ή στα χειρόγραφά του, τίποτα. Αφηρημένος, είπα να πάρω τον Αλκη τηλέφωνο να μου τον ξαναπεί. Και τότε συνειδητοποίησα δύο πράγματα. Πρώτον: Για το υποσυνείδητό μου ο Αλκης είναι ακόμα εδώ. Δεύτερον: Το αμετάκλητο γεγονός ότι ο Αλκης δεν είναι πια εδώ. Και πένθησα αληθινά, ετεροχρονισμένα, σχεδόν ένα χρόνο μετά. Το στίχο που έλειπε τον συμπληρώσαμε με τον Οδυσσέα. Ελπίζω να μη φάμε καμία κατσάδα άνωθεν».

 

«Σ’ ένα γεφύρι πέτρινο θα χτίσω την καρδιά μου, όταν περνάς τον ποταμό ν’ ακούς τον αναστεναγμό και τα παράπονά μου. Το δέντρο κρύβει το πουλί, τ’ αγρίμι τ’ άγρια δάση και συ αγρίμι και πουλί ό,τι γυρεύεις στη ζωή το έχεις προσπεράσει. Σ’ ένα λευκό πουκάμισο θα ράψω τα φτερά μου, όταν διψάς για ουρανό να το φοράς και να πετώ μέσα στα όνειρά μου».

Posted in πολιτισμός, Άλκης Αλκαίος, Μίλτος Πασχαλίδης | Με ετικέτα: , , , | Leave a Comment »

Μετανάστης – Clandestino (Manu Chao)

Posted by redship στο 7 Απριλίου , 2014

Posted in πολιτισμός, τραγουδια | Με ετικέτα: , , , , | Leave a Comment »

Μάρθα Φριντζήλα: «Η Χρυσή Αυγή υποστηρίζεται από “καλλιτέχνες” της υποκουλτούρας της καψούρας, της μαγκιάς και της αρπαχτής»

Posted by redship στο 26 Ιανουαρίου , 2014

 

αναδημοσίευση  από     alfavita

 

 

 

Συνέντευξη της Μάρθας Φριντζήλα στο alfavita.gr

Επιμέλεια συνέντευξης: Ράνια Παπαδοπούλου – Χρήστος Κωστόπουλος 

Η Μάρθα Φριντζήλα μιλά  στο alfavita.gr για την τέχνη, τον πολιτισμό και τον ρόλο του καλλιτέχνη  σε μια περίοδο  οικονομικής και πολιτιστικής κρίσης καθώς και ανάδυσης του φασιστικού φαινομένου.  Απαντά στις ερωτήσεις μας με τον δικό της ,ξεχωριστό τρόπο, αφήνοντας χώρο για προβληματισμό και περαιτέρω αναζήτηση. Δεν θα μπορούσε να μην αναφερθεί η σχέση της με το θέατρο όπως και τα επόμενα βήματά της σε δισκογραφικό και συναυλιακό  επίπεδο. Άνθρωπος του θεάτρου και της μουσικής, με μεγάλη αγάπη στη διδασκαλία των νέων, ό,τι και αν κάνει το κάνει με μεράκι και αφοσίωση.

Είναι η σημερινή περίοδος, περίοδος έμπνευσης για ένα καλλιτέχνη; 

Η έμπνευση δεν εξαρτάται από τις κοινωνικές , οικονομικές ή πολιτικές συνθήκες της κάθε εποχής. Ο Παπαδιαμάντης λέει στον Πανδρολόγο “το κέφι είναι αυθαίρετον πράγμα”,  και η έμπνευση επίσης. Ποτέ δεν ξέρεις πότε θα σε επισκεφτεί.  Η σημερινή περίοδος είναι  περισσότερο περίοδος δοκιμασίας για έναν καλλιτέχνη.
Είναι δύσκολο να κρατήσεις ισορροπίες και να μείνεις σταθερός στους στόχους σου όταν δυσκολεύεσαι να βιοποριστείς.

Θεωρείτε ότι  υπάρχει καλλιτεχνική εκπαίδευση; 

Όχι.  Μιλάω για την χώρα μας μόνο. Η τέχνη στην Ελλάδα θεωρείται χόμπυ ή παιχνίδι. Έχουμε την εντύπωση πως ο καλλιτέχνης είναι ένας καλοπερασάκιας που κάνει τα γούστα του. Έτσι εκπαιδευόμαστε από το σπίτι μας ακόμα, αυτό αντιμετωπίζουμε και στα σχολεία μας: “διάβασε τα μαθήματά σου και μετά θα παίξεις”. Μπάλλα, κρυφτό, θέατρο, μουσική, τυφλόμυγα δεν έχει σημασία, όλα παιχνίδι είναι, άρα δεν το παίρνουμε στα σοβαρά.

Η πειρατεία ή οι πολυεθνικές σκοτώνουν τη μουσική;

Η μουσική πεθαίνει όταν την εμπορευόμαστε αποκλειστικά για το κέρδος.  Οπότε είναι πιθανό και οι πολυεθνικές μα και η πειρατεία να σκοτώσουν την μουσική. Με τις πολυεθνικές απλά η δουλειά γίνεται πιο εύκολα, γιατί οι πολυεθνικές διαθέτουν τα όπλα να πείσουν τον κόσμο να καταναλώσει ένα άχρηστο προιόν. Η κατανάλωση είναι ο θάνατος της μουσικής.

Έχετε δηλώσει ότι η σοβαρή ενασχόληση με την τέχνη είναι πολιτική πράξη. Κατά ποιον τρόπο;

Η επιλογή να ζεις και να βιοπορίζεσαι από την τέχνη είναι πολύ δύσκολη απόφαση στην χώρα που ζούμε. Γνωρίζεις πως δεν θα σε πάρει κανείς στα σοβαρά και παρόλα αυτά επιμένεις να επενδύεις στην ποίηση και την αγωγή της ψυχής, συνεχίζεις να ελπίζεις πως θα βρεις ανθρώπους να σε ακολουθήσουν ή τουλάχιστον να σε ακούσουν. Το κράτος σε έχει χεσμένο, η πλειοψηφία του κόσμου σε θεωρεί μαλάκα και αγαπά να καταναλώνει ό,τι σαχλαμάρα του προτείνει η τηλεόραση και το λάιφ στάιλ, κι εσύ επιμένεις πως η πραγματική τέχνη απευθύνεται σε όλους και συνεχίζεις να εκπαιδεύεσαι για να καταφέρεις να εκπαιδεύσεις με την σειρά σου και να πάρεις με το μέρος σου όσο περισσότερους μπορείς. Η Τέχνη μπορεί να σε ταρακουνήσει, να σου αλλάξει τον τρόπο που σκέφτεσαι. Δεν θεωρώ τυχαίο το γεγονός ότι η Χρυσή Αυγή υποστηρίζεται από “καλλιτέχνες” της υποκουλτούρας της καψούρας, της μαγκιάς και της αρπαχτής. Δεν θα βρεις κανέναν σοβαρό καλλιτέχνη να παρακινεί τον κόσμο στον τραμπουκισμό, την ξενοφοβία και τον ρατσισμό.

Βλέπετε σήμερα κάτω από αυτές τις συνθήκες, τη δυνατότητα ανάδυσης ενός καλλιτεχνικού ρεύματος με πολιτικές προεκτάσεις όπως σε προηγούμενες περιόδους;

Αν η ανάγκη για συνεργασία και σύμπραξη καλλιτεχνών που παρατηρείται τον τελευταίο καιρό καταφέρει να αποκτήσει φωνή και κοινό, ναι, είναι πιθανή η δημιουργία ενός καλλιτεχνικού ρεύματος. Δεν πιστεύω όμως πως υπάρχει στρατευμένη τέχνη. Υπάρχει η Τέχνη. Και η Τέχνη δεν εξυπηρετεί  πολιτικές σκοπιμότητες. Έχει όμως την δύναμη να εκπαιδεύσει σωστά και να κάνει έναν σκεπτόμενο άνθρωπο καλύτερο άνθρωπο, άρα καλύτερο πολίτη.

Πώς θα μπορούσε η τέχνη να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του φασιστικού φαινομένου; Πώς κρίνετε στην Ελλάδα τη στάση των Καλλιτεχνών απέναντι σε αυτό; 

Όλα ξεκινούν από την εκπαίδευση. Αν η εκπαίδευση επενδύσει στην τέχνη, οι πιθανότητες ένα παιδί να παρουσιάσει φασιστική συμπεριφορά μειώνονται. Την στάση των καλλιτεχνών την κρίνω όπως κρίνω την στάση όλων των ανθρώπων. Βέβαια, είναι εύκολο να κατακρίνεις τον φασισμό όταν πρόκειται για την άνοδο ενός νεοναζιστικού κόμματος. Το θέμα είναι να εντοπίζεις και να πολεμάς τον φασισμό παντού και πάντα. Γύρω σου και μέσα σου.

Σαν σκηνοθέτης και ηθοποιός, ποιο θεατρικό έργο θεωρείτε πιο επίκαιρο από ποτέ και γιατί;

Το Έπος του Γκίλγκαμες, την Ιλιάδα και την Οδύσσεια, τον Αισχύλο, τον Σοφοκλή και τον Ευριπίδη, τις τραγωδίες του Σέξπιρ,  την Ερωφίλη του Χορτάτζη, τον Ερωτόκριτο του Κορνάρου,  τα έργα του  Τσέχωφ, του Ίμπσεν, του Στρίντμεργκ, του Μπρεχτ, του Μπέκετ, του Βιριπάεφ, της Σάρα Κέην και πολλά πολλά ακόμη. Όλα τα μεγάλα ποιητικά έργα είναι επίκαιρα.  Ο ποιητής μιλά στους ανθρώπους για την άλλη τους ζωή, εκείνη που έχουν σβήσει και έχουν ξεχάσει.  Ο τρόπος για να δούμε την ασκήμια είναι να  κοιτάξουμε την ομορφιά. Το ψέμμα το καταλαβαίνουμε όταν μάθουμε την αλήθεια, το στραβό σαν δούμε το ίσιο.  Όπως λέει κι ο Ελύτης:
“Όπου και να θολώνει ο νους σας
μνημονεύετε Διονύσιο Σολωμό
και μνημονεύετε Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη.”

Πιστεύετε ότι η Ελλάδα είναι σε πολιτισμική κρίση τα τελευταία 40 χρόνια. Πώς ορίζετε την κρίση αυτή;

Όταν ντρέπεσαι να πεις πως ο γιος σου είναι χορευτής ή μουσικός ή ζωγράφος, γλύπτης, ποιητής ή ηθοποιός.  Όταν δεν πας το παιδί σου στο θέατρο αλλά στην ζωντανή εκπομπή της Μενεγάκη. Όταν ψηφίζεις για το ποιος θα αποχωρήσει από το τάλεντ σόου με μεγαλύτερη αγωνία απο αυτήν που έχεις όταν ψηφίζεις στις εκλογές και πολλά άλλα.

Σχετικά με το θέατρο. Θεωρείτε ότι οι επιχορηγήσεις από το Υπουργείο Πολιτισμού,μπορούν να δώσουν μία απάντηση στην κρίση σε αυτόν τον τομέα; Ναι ή όχι και γιατί;

Η Τέχνη δεν ήταν ποτέ κρατικοδίαιτη. Και τις εποχές που το Υπουργείο μοίραζε λεφτά -εκεί κοντά στους Ολυμπιακούς αγώνες αν θυμάστε- δεν είδαμε και κανένα σπουδαίο έργο. Ο λόγος για τον οποίο γίνεται ένα έργο είναι το σημαντικό.  Και δεν είναι τα χρήματα λόγος για να κάνεις έργο. Τα χρήματα είναι για να ζήσεις. Φυσικά και βοηθούν, αλλά δεν εξασφαλίζουν και το αποτέλεσμα.

Τι σημαίνει  για εσάς το Baumstrasse;

Το  Baumstrasse είναι ο χώρος εργασίας μου, είναι το σπίτι μου, είναι τόπος συνάντησης και δημιουργίας, είναι χώρος αναψυχής, είναι σχολείο, πάρτυ, άνθρωποι, διαφωνίες, συγκινήσεις.

Ετοιμάζετε κάποια καινούργια δισκογραφική δουλειά;

Ηχογραφήσαμε το Kubara project #3 και γράψαμε ακόμα κάποια τραγούδια, και ίσως τα κυκλοφορήσουμε. Δεν έχουμε σκεφτεί να κάνουμε δίσκο, αλλά θέλουμε να τα κοινοποιήσουμε.

Ποιά είναι τα σχεδιά σας μετά τα live με το Kubara Project;

Έχει ξεκινήσει ήδη το Αττικό σχολείο αρχαίου δράματος, και ο προγραμματισμός για το  summer school που θα πραγματοποιηθεί 1-10 Ιουλίου κι έχει θέμα τον Αίαντα του Σοφοκλή  και ”το τέλος των ηρώων”. Από τον Οκτώβρη εργαζόμαστε πάνω στις εφτά τραγωδίες του Σοφοκλή που θα παρουσιάσουμε το καλοκαίρι στο Παλαιό Ελαιουργείο της Ελευσίνας.

Posted in πολιτισμός, μάρθα φριντζήλα | Με ετικέτα: , | 1 Comment »

«Πούντιλα»: Το ΘΕΑΤΡΟ στην υπηρεσία του μυαλού!

Posted by redship στο 24 Νοεμβρίου , 2012

Γράφει  ο Νίκος ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ

 

«Κι όπως το θέλει η ανάγκη

στο ένα χέρι το γέλιο θα κρατάμε,

Και στ’ άλλο, με το τσεκούρι θα χτυπάμε.

Θα δείτε λοιπόν απόψε, αγαπητό κοινό,

ένα ζώο παμφάγο, θεριό προϊστορικό,

πνιγμένο στα ξίγκια, άχρηστο και περιττό,

ιδιοκτήτης τ’ όνομά του, όλοι τον ξέρετε καλά,

Γαιοχτήμονας και βάλε, με τη σέσουλα λεφτά,

ξεδιάντροπα ξέρει μονάχα να τρώει, να πίνει, να γλεντά,

ανθρώπους βασανίζει, τους τρώει τα παιδιά,

την όμορφη πατρίδα μας σπρώχνει στη συμφορά».

 

Με τα λόγια αυτά ξεκινάει η παράσταση του έργου του Μπρεχτ «Ο αφέντης
Πούντιλα και ο δούλος του ο Μάττι» που παρουσιάζεται – ήδη με μεγάλη
επιτυχία – στο Θέατρο «Τζένη Καρέζη».

Η παράσταση αυτή έρχεται πραγματικά «πάνω στην ώρα». Είναι η απόδειξη

του τι σημαίνει Τέχνη και πώς η Τέχνη, όταν είναι τέτοια, μπορεί και πρέπει

να συλλαμβάνει τον παλμό και τις ανάγκες της εποχής.

Στο σανίδι του «Τζένη Καρέζη», από Τετάρτη μέχρι και Κυριακή,

συντελείται ένα συγκλονιστικό και μεγαλειώδες πολιτιστικό γεγονός.

Ο Κώστας Καζάκος, αυτός ο τεράστιος θεατράνθρωπος, διανύει μια από

τις κορυφαίες στιγμές της σπουδαίας καριέρας του. Ως γνήσιος και

αυθεντικός θεματοφύλακας, και του κλίματος και του πνεύματος

του «Μεγάλου μας Τσίρκου», σκηνοθέτησε, πρωταγωνιστεί και διευθύνει

τον πολυπρόσωπο θίασό του, σε μια υψηλής αισθητικής ποιότητας παράσταση.

Μια παράσταση λαϊκού θεάτρου, με εξαιρετικές υποκριτικές «καταθέσεις»

όλων των ηθοποιών.

Ακολουθώντας το μπρεχτικό ήθος, ο Διονύσης Τσακνής μελοποίησε και

ερμηνεύει ζωντανά τα τραγούδια της παράστασης, δημιουργώντας ένα

κλίμα ανάτασης στους θεατές που όρθιοι χειροκροτούν και τραγουδούν μαζί.

 

Στα 115 χρόνια από τη γέννησή του και 56 χρόνια από το θάνατό του, ο λόγος

του Μπρεχτ παρουσιάζεται στην Ελλάδα του 2012 – πάνω στην ώρα δηλαδή – όπως

ακριβώς είναι: Σπίθα και λάβα μαζί!

Ο Μπρεχτ, μέσα από τη μαεστρία του Κ. Καζάκου, την έμπνευση του Δ. Τσακνή

και τις ερμηνείες όλων των επί σκηνής συντελεστών της παράστασης, μοιάζει

να ξαναγεννιέται. Παίρνει τη «σάρκα» και τα «οστά» της φωνή τού σήμερα και

τού αύριο. Της φωνής που πάντα θα συνομιλεί με όλους τους εκμεταλλευόμενους

ανθρώπους και λαούς.

Ο Κ. Καζάκος πέτυχε το απλό, που για να το κατορθώσεις είναι το πιο δύσκολο

πράγμα: Μετέφερε ατόφιο τον Μπρεχτ, συνδέοντας πλούτο σκέψης, χιούμορ

και λαϊκή απλότητα έκφρασης. Με τρόπο που μόνο ένας δάσκαλος μπορεί να

καταφέρει, ο Κ. Καζάκος μετέφερε όλη την τρυφερότητα της μπρεχτικής Τέχνης

χωρίς να της στερήσει το παραμικρό από την κατάδειξη και την καταγγελία της

τραχύτητας του κόσμου της ταξικής βαρβαρότητας.

 

«Ο αφέντης Πούντιλα και ο δούλος του ο Μάττι» είναι τόσο παλιές και τόσο σύγχρονες,
ταυτόχρονα, φιγούρες, όσο ακριβώς παλιό και σύγχρονο είναι το σύστημα της
εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κεφαλαίου.

Ο «Πούντιλα» του Μπρεχτ είναι ο τυπικός καπιταλιστής, αυτός που μέσα από τους

αιώνες κατάφερε να αποκτήσει την ευελιξία να μπορεί να μεταμορφώνεται από το

«ανθρωποφάγο» θηρίο που είναι η φύση του, στον κανονικό άνθρωπο των ιδιωτικών

του στιγμών. Μόνο που τέτοιος, κανονικός άνθρωπος, γίνεται μόνο όταν… μεθάει.

Αλλά και τότε, όπως μεγαλοφυώς τον σκιαγραφεί ο Μπρεχτ και όπως μαεστρικά

τον αποδίδει ο Καζάκος, ο καπιταλιστής «Πούντιλα» χρησιμοποιεί τον κανονικό

άνθρωπο «Πούντιλα», δηλαδή χρησιμοποιεί ακόμα και τον ίδιο του τον εαυτό (!),

για να απορροφά τις αντιδράσεις, να ξεγελάει τα θύματά του και να επιβιώνει. Και με τα

δύο προσωπεία εξυπηρετεί τα συμφέροντά του.

Στον αντίποδα του «Πούντιλα» βρίσκεται ο «Μάττι». Που έχει μεν συνείδηση

του τι σημαίνει να μισθώνεις την εργασία σου σ’ ένα αφεντικό, αλλά ταυτόχρονα

γοητεύεται από το προσωπείο του «Πούντιλα». Ο «Μάττι», ωστόσο, έχοντας

ανοιχτό μυαλό και συσσωρεύοντας πείρα, χωρίς κραυγές και χωρίς περιττά

επιφανειακά συνθήματα, συνειδητοποιείται ταξικά. Εξελίσσεται.

Ο «Μάττι» του Μπρεχτ, υπό τη σκηνική καθοδήγηση του Καζάκου και την υποκριτική

αρτιότητα του Θόδωρου Γράμψα που τον υποδύεται, καταφέρνει να μεταδώσει τη

συνείδηση αυτή στους ανυποψίαστους, όχι με ρητορείες και δημαγωγικές κορόνες,

αλλά με ζέοντα θεατρικό λόγο και πράξη. Ετσι, στη διάρκεια του έργου ο «Μάττι» οδηγείται

στην αυτονόητη ρήξη. Είναι αυτός που εκπροσωπεί την προοπτική του εργατικού

λαϊκού κινήματος.

 

Ο Μπρεχτ είναι ο σημαιοφόρος του αγώνα να «φωτιστεί» το μυαλό, να κινητοποιηθεί
η λογική του θεατή: «Πιστεύω στον Ανθρωπο – έλεγε – δηλαδή πιστεύω στο Λογικό του
Ανθρώπου… Πιστεύω στην πειστική δύναμη της Λογικής πάνω στους Ανθρώπους…
Η γοητεία που αναδίνει η απόδειξη είναι πάρα πολύ μεγάλη. Οι περισσότεροι άνθρωποι
της παραδίνονται αμέσως. Με τον καιρό, της παραδίνονται όλοι. Η Σκέψη είναι μια απ’ τις
μεγαλύτερες ηδονές του ανθρώπινου γένους».

Ο Μπρεχτ ήταν πεισμένος ότι το θέατρο πρέπει να γίνει ένα εργαστήρι στην υπηρεσία

της κοινωνικής αλλαγής. Τα έργα του επαναστατικά, αντιεξουσιαστικά, οι χαρακτήρες

του ανθρώπινοι σχοινοβατούν ανάμεσα στη φωτεινή και τη σκοτεινή πλευρά τους.

«Σκοπός του θεάτρου μου – έλεγε – είναι να ξυπνήσει στον θεατή την επιθυμία

να καταλάβει την κοινωνία στην οποία ζει και να μεθοδέψει σ’ αυτόν το μεράκι

να πάρει μέρος στην αλλαγή της».

Είναι πραγματική ευτυχία για όλους εμάς, είναι πραγματικό δώρο – και θα το νιώσουν όλοι

όσοι δουν τον «Πούντιλα» – ειδικά αυτές τις δύσκολες ώρες, που ο Καζάκος, ο Τσακνής

και όλος ο θίασος, προσφέρουν στον ελληνικό λαό την έννοια «θέατρο», με όλη της την

ομορφιά και σε όλο της το βάθος.

Με μια παράσταση που δεν είναι τίποτα λιγότερο από τη μαρξιστική φιλοσοφία και την

κομμουνιστική θεωρία, πάνω στο σανίδι.

Posted in πολιτισμός, Νίκος Μπογιόπουλος | Με ετικέτα: | 3 Σχόλια »

ο αγέρας στους δρόμους – Σωτηρία Μπέλλου

Posted by redship στο 20 Νοεμβρίου , 2012

Posted in πολιτισμός, τραγούδια αγαπημένα | Με ετικέτα: , | 1 Comment »

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΜΑΣ ΤΣΙΡΚΟ

Posted by redship στο 27 Οκτωβρίου , 2012

Posted in πολιτισμός | Με ετικέτα: | 2 Σχόλια »

Ο ευνουχισμός του «Τσίρκου»

Posted by redship στο 27 Οκτωβρίου , 2012

 

Ημουν από τους τυχερούς εκείνο το καλοκαίρι του 1973 όταν παιδάκι που μεγάλωνε μέσα στη χούντα και που πρακτικά είχε γνωρίσει μόνο το χουντικό καθεστώς βρέθηκα μαζί με τους γονείς μου στο θέατρο «Αθήναιον» για να παρακολουθήσω την παράσταση «Το Μεγάλο μας Τσίρκο». Ηταν μια παράσταση που με σημάδεψε για όλη μου τη ζωή, μια παράσταση που χαράχτηκε ανεξίτηλα στη μνήμη μου. Το «Τσίρκο» αποτέλεσε την πολιτική μου αφύπνιση, μια αφύπνιση που μερικούς μήνες αργότερα με τα γεγονότα του Πολυτεχνείου μετατράπηκε σε πολιτικοποίηση. Δεν ξέρω πόσο το καταλάβαιναν εκείνη τη στιγμή ο Ρωμιός και το Ρωμιάκι αλλά διαπαιδαγωγούσαν συνειδήσεις.

Το ανέβασμα του «Τσίρκου» δεν είναι απλά το ανέβασμα μιας ακόμα θεατρικής παράστασης αλλά είναι μια βαθιά πολιτική πράξη. Ο θεατής βιώνει μέσα από τα διάφορα σκετς του την Ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας μέσα από μια άλλη σκοπιά, μια σκοπιά που η άρχουσα τάξη δεν μπορεί να διανοηθεί ότι μπορεί να διδαχτεί στα σχολεία. Ενώ το «Τσίρκο» τότε τραγουδούσε για την επανάσταση του 1843, η Ελλάδα σήμερα όχι μόνο την έχει ξεχάσει αλλά μέσα από τα σχολικά βιβλία κόντεψε να την κάνει κίνημα βγάζοντας έξω εντελώς το λαϊκό παράγοντα. Ενώ το «Τσίρκο» τότε υμνούσε τους λαϊκούς αγωνιστές, τους κομμουνιστές που η δικτατορία του Μεταξά παρέδωσε στους γερμανοφασίστες, στην Ελλάδα και στην Ευρώπη σήμερα προσπαθούν να μας πείσουν ότι ναζισμός, φασισμός και κομμουνισμός είναι το ίδιο, η γνωστή θεωρία των άκρων.

Φέτος, λοιπόν, έμαθα με χαρά μου ότι επιτέλους μετά από 39 χρόνια και καθώς και οι καιροί το επιτρέπουν το «Τσίρκο» θα ανέβει ξανά για πρώτη φορά μετά το 1973 από επαγγελματικό θίασο. Ηταν η σειρά μου, λοιπόν, να πάρω τα παιδιά μου σε αυτό το μάθημα πολιτικής ιστορίας, να τους προσφέρω την ίδια συγκίνηση που είχα νιώσει και εγώ. Και καθώς το «Τσίρκο» γράφτηκε μέσα στη χούντα με αποτέλεσμα λόγω λογοκρισίας να μην μπορεί να πει ανοιχτά πολλά από αυτά που θα ήθελε να πει, περίμενα ότι η παράσταση του 2012 θα πήγαινε πιο μπροστά και κρατώντας το πνεύμα του έργου θα το απελευθέρωνε πολιτικά. Το πόσο λάθος έκανα δεν μπορούσα να το φανταστώ όταν περίμενα την έναρξη του έργου. Η παράσταση ήταν πολύ προσεγμένη με πολύ καλές ερμηνείες (ιδιαίτερα από το Ρωμιάκι και τον τραγουδιστή) αλλά σε αυτό το σημείωμα δε θέλω να κάνω καλλιτεχνική κριτική αλλά πολιτική. Η παράσταση που είδα μου θύμισε έργο της Αγκάθα Κρίστι που έχουν κοπεί οι δέκα τελευταίες σελίδες και που δε μαθαίνουμε ποτέ το δολοφόνο, μου θύμισε πολιτικό λόγο της δήθεν αριστεράς του «ευρωμονόδρομου», που μιλάει για σοσιαλισμό αλλά απάντηση δεν έχει πώς αυτό θα πραγματοποιηθεί μέσα στην καπιταλιστική και ιμπεριαλιστική ΕΕ. Το «Τσίρκο» δε χάνει ευκαιρία να αποκαλύψει τις ιμπεριαλιστικές διαθέσεις των δήθεν συμμάχων μας. Στην παράσταση που είδα όσο πλησιάζαμε στη σημερινή εποχή οι αναφορές αυτές προσπαθούσαν να γίνουν όλο και πιο απαλές. Π.χ., αφαιρέθηκε από την καταστροφή της Σμύρνης η ατάκα: «Ολοι μας σφάζαν και μας πνίγανε μαζί, Εγγλέζοι, Γάλλοι κι Αμερικανοί». Θα μπορούσε κάποιος να πει ότι σήμερα που δεν έχουμε αμερικανική ιμπεριαλιστική επέμβαση στην Ελλάδα αυτή η ατάκα είναι άχρηστη. Ναι, αλλά έχουμε μια σύγχρονη ιμπεριαλιστική πολιτική, λόγω και της συμμετοχής της καπιταλιστικής Ελλάδας στην ΕΕ. Θα μπορούσε, λοιπόν, να αντικατασταθεί με μια ατάκα του στιλ: «Ολοι μας σφάζαν και μας πνίγανε μαζί, Εγγλέζοι, Γάλλοι και οι Γερμανοί». Τέτοιες επεμβάσεις είχαν ήδη γίνει στο έργο. Ο ζητιάνος την εποχή του Ανδρόνικου ανέφερε ξεκάθαρα ότι υπάρχει κίνδυνος να μας διώξουν από το Βυζάντιο, ουσιαστικά ταυτίζοντας στο μυαλό των θεατών το Βυζάντιο με τη λυκοσυμμαχία της ΕΕ.
Ομως, το πραγματικό ατόπημα που ουσιαστικά ευνούχισε πολιτικά την παράσταση έγινε στο τέλος. Το «Τσίρκο» τελειώνει με το Ρωμιάκι να λέει ότι «ο δράκος είναι εκεί, και θα είναι και αύριο εκεί, είδε πως σκότωσαν την παρέα του Καραγκιόζη και περιμένει ότι θα τους φάει, αλλά δεν θα τους φάει, κι ούτε τους σκότωσαν. Αν δεν με πιστεύετε βάλτε στο χώμα το αυτί σας και ακούστε. Η Γη μας χτυπάει με 80 σφυγμούς το λεπτό, ωραίους σαν από παλιό τύμπανο. Κάτι γίνεται. ΚΑΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ». Και τότε έρχεται η κάθαρση καθώς όλος ο θίασος τραγουδάει «Λαέ μη σφίγγεις άλλο το ζωνάρι, η πείνα το καμάρι είναι του κιοτή του σκλάβου που του μέλλει να χαθεί». Ο στίχος επαναλαμβάνεται αρκετές φορές που τελικά μένει στο μυαλό του θεατή με αποτέλεσμα μαζί με το θίασο στο τέλος να το τραγουδάει και ο κόσμος. Το τραγούδι αυτό είναι καρφωμένο στο μυαλό των θεατών όταν αυτοί φεύγουν από την παράσταση ανεβασμένοι και αισιόδοξοι. Θυμάμαι παιδάκι να φεύγω από το έργο με αυτούς τους στίχους καρφωμένους στο μυαλό μου. Ενα τραγούδι που σήμερα με τις τόσες αυτοκτονίες και την πείνα που επιβάλλει η κυρίαρχη πολιτική για να διασωθεί η πλουτοκρατία από την κρίση και να την πληρώσει ο λαός είναι επίκαιρο όσο ποτέ.
Το «Τσίρκο» είναι μια πολιτική πράξη γιατί είναι μια κραυγή για εξέγερση, μια κραυγή για την ανάπτυξη αγώνων για την ελευθερία, όχι απλά την εθνική, αλλά την ταξική, από την οποία προκύπτουν και τα «εθνικά» προβλήματα, «μια ελευθερία που πριν έλθει φαινότανε τόσο πλατιά» (μια ακόμα ατάκα του «Τσίρκου» αφιερωμένη σε όλους αυτούς τους ευρωκολλημένους που στο μυαλό τους έχουν μια Ευρώπη που πριν έλθει νόμιζαν ότι θα είναι δημοκρατική). Στην παράσταση του 2012 η ατάκα για το δράκο έχει φύγει (μάλλον από αμηχανία καθώς στα μυαλά των θεατών θα πρέπει ο δράκος να ταυτιστεί με κάτι και αυτό το κάτι σήμερα είναι η πολιτική της ΕΕ και της ντόπιας και ξένης πλουτοκρατίας) και το τραγούδι του τέλους έχει αντικατασταθεί από το τραγούδι του «Τσίρκου» Νο 2 για το Πολυτεχνείο. Αντί ο κόσμος να τραγουδάει ότι η πείνα το καμάρι είναι του κιοτή τραγουδάει «Ορέστη από το Βόλο, Μαρία από τη Σπάρτη την κόρη μου ψάχνω». Το τραγούδι αυτό μπορεί θαυμάσια να είναι ένα ακόμα επεισόδιο του «Τσίρκου» αλλά δεν έχει το ειδικό βάρος να δώσει την κάθαρση στο θεατή και να του προτείνει λύση. Σήμερα, που στην Ελλάδα πραγματοποιούνται ηρωικές απεργίες πολλών μηνών, όπως των Χαλυβουργών, σήμερα που η ανάγκη για αντίσταση είναι επιτακτική, σήμερα που το μέλλον μας και των παιδιών μας φαντάζει πιο σκοτεινό από ποτέ, σήμερα που η Παιδεία, η Υγεία, οι συντάξεις, οι μισθοί, το δικαίωμα της εργασίας, το δικαίωμα της απεργίας πυροβολούνται ασύστολα από το ντόπιο και ξένο κεφάλαιο, οι συντελεστές της παράστασης ενώ κράτησαν ακόμα και κομμάτια τα οποία είχαν γραφτεί για να κοπούν από τη λογοκρισία έκοψαν το τέλος και ευνούχισαν το έργο. Αντί, λοιπόν, το έργο να πει αυτά που δεν μπορούσε το 1973 λόγω της λογοκρισίας, τελικά λέει πολύ λιγότερα από όσα έλεγε τότε. Το «Τσίρκο» του 2012 ως πολιτική πράξη θυμίζει τη μια Ελλάδα του 2012, την Ελλάδα των στρογγυλεμένων άκρων, τη φοβισμένη Ελλάδα, τη μικρή Ελλάδα που δεν έχει εμπιστοσύνη στον εαυτό της, τη σχιζοφρενή Ελλάδα, που ενώ θέλει να μείνει σε ένα κλαμπ εκμετάλλευσης ταυτόχρονα δε θέλει να την εκμεταλλεύονται. Το «Τσίρκο» του 1973, το πραγματικό «Τσίρκο», αναφέρεται στην άλλη Ελλάδα, στην ανυπότακτη Ελλάδα, στην Ελλάδα των αγώνων, της αντίστασης, στη σημερινή Ελλάδα της «Χαλυβουργίας».
Ομως, όπως συμβαίνει με όλα τα διαχρονικά έργα, το «Τσίρκο» και η προτροπή του για αντίσταση θα είναι δίπλα μας όσο ο δράκος του ιμπεριαλισμού και της ΕΕ θα είναι ακόμα εδώ και θα ονειρεύεται ότι θα μας φάει. Αλλά δε θα μας φάει γιατί η πείνα το καμάρι είναι του κιοτή και αυτός εδώ ο τόπος, αν μη τι άλλο, για ένα από τα πράγματα που μπορεί να καυχιέται είναι για τους ήρωές του.

 

Posted in πολιτισμός, πολιτικη | Με ετικέτα: , , , | 1 Comment »

Φοίβος Δεληβοριάς κατά της Χρυσής Αυγής !

Posted by redship στο 12 Οκτωβρίου , 2012

από  γλόμπινγκ

 

 Στα πρωτοφανή χτεσινοβραδινά επεισόδια που σημειώθηκαν έξω από το θέατρο «Χυτήριο», με αφορμή την αμφιλεγόμενη παράσταση «Corpus Christi», αναφέρθηκε με ανάρτησή του στο facebook ο Φοίβος Δεληβοριάς, ξεσπώντας κατά της Χρυσής Αυγής και όλων όσων επιτρέπουν «στη λογοκρισία να πάρει τη θέση της κριτικής και στην αυτοδικία να πάρει τη θέση τηςδικαιοσύνης».
«Δεν μου αρέσει να ρητορεύω μέσα απ’τα socialmedia -πάντα πίστευα πως τα τραγούδια, για τύπους σαν κι εμένα, αρκούν. Δεν μπορώ, όμως, να κάνω πως αγνοώ αυτό που πάει να συμβεί. Ούτε και να μην πάρω -και από δω- αυτή τη θέση: Λυπάμαι πάρα πολύ τους δειλούς ανθρώπους που στηρίζουν τη Χρυσή Αυγή και τα -φανερά ή κρυφά- εγκλήματά της. Λυπάμαι πάρα πολύ την Ελληνική Αστυνομία και τους ηγέτες της Εκκλησίας μας, που κατάντησαν ακόμα πιο δειλά της όργανα. Λυπάμαι πάρα πολύ τους καλλιτέχνες και τους δημοσιογράφους που κάνουν περιουσίες κολακεύοντας τα χαμηλότερα ένστικτα, μιλώντας για την «ανωτερότητα του λαού μας», «αγανακτώντας» και σηκώνοντας εύκολα την παχουλή γροθιά: είναι αυτοί που οδηγούν τον κόσμο στα φασιστικά μορφώματα και στις πράξεις αυτοδικίας» έγραψε ο γνωστός τραγουδιστής και τραγουδοποιός.

«Πάνω απ’ όλα όμως λυπάμαι όλους εμάς, που τόσα χρόνια δηλητηριαζόμασταν απ’ την ιδέα του χαρισματικού κλέφτη και καταφερτζή: τώρα, δείχνουμε πανέτοιμοι να δηλητηριαστούμε κι απ’ την ιδέα του αυτόκλητου δολοφόνου «προστάτη». Ο «λαός», που επικαλούνται ιστορικά όλοι οι υποκριτές του τόπου, δεν είναι κάτι αφηρημένο: είμαστε εμείς, οι άνθρωποι που ζούνε, δουλεύουνε και σκέπτονται εδώ. Aν επιτρέψουμε στη λογοκρισία να πάρει τη θέση της κριτικής και στην αυτοδικία να πάρει τη θέση της δικαιοσύνης, έχουμε κατέβει και το τελευταίο σκαλί: αν το κατέβουμε κι αυτό, έχουμε τελειώσει -και ως Έθνος και ως Λαός και (το κυριότερο) ως άνθρωποι. Συγνώμη για το βαρύ μου κείμενο (μόνο βαρύγδουπα παίρνει, δυστυχώς, κανείς δημόσια θέση)…» κατέληξε.

Posted in πολιτισμός, ο φασισμός δεν έρχεται απ΄το μέλλον, ο βιασμός της ανθρωπότητας | Με ετικέτα: , , , , , | 1 Comment »

ΜΑΛΑΜΑΤΕΝΙΑ ΛΟΓΙΑ

Posted by redship στο 10 Οκτωβρίου , 2012

Posted in πολιτισμός, τραγουδια, τραγούδια αγαπημένα | Με ετικέτα: , | 1 Comment »

Στο καλό Θύμιο

Posted by redship στο 30 Ιουνίου , 2012

 

 

 

 

Έφυγε ο κορυφαίος αριστοφανικός ηθοποιός της Ελλάδας.

 

Δύο συνεντεύξεις του Θύμιου Καρακατσάνη στο Ριζοσπάστη

Κυριακή 2 Νοέμβρη 2003
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Οι πόλεμοι γίνονται για το συμφέρον των ολίγων
Συζήτηση με τον Θύμιο Καρακατσάνη με αφορμή την παράσταση του «Καλού στρατιώτη Σβέικ», στο θέατρο «Μπροντγουαίη»
 

Ο «Καλός στρατιώτης Σβέικ», ο ήρωας του Γιάροσλαβ Χάσεκ, αν και θεωρείται πνευματικά «ανεπαρκής», καλείται να υπηρετήσει τον αυστριακό στρατό μόλις ξεσπάει ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Ο Σβέικ είναι έντιμος, αφελής, ανίκανος, αλλά ίσως πιο πονηρός απ’ ό,τι δείχνει. Συλλαμβάνεται, γιατί κάνει κάποια αδιάκριτα σχόλια για τη δολοφονία του αρχιδούκα Φερδινάνδου, ανακρίνεται από τις πολιτικές και στρατιωτικές αρχές, υποχρεώνεται να καταταγεί, τοποθετείται ως βοηθητικός υπό τις διαταγές διαφόρων αξιωματικών και τελικά καταλήγει στον υπολοχαγό Λούκας.

Το τετράτομο έργο του Χάσεκ «Ο καλός στρατιώτης Σβέικ» έχει χαρακτηριστεί μία από τις καυστικότερες σάτιρες στην ιστορία της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Η διάσημη αυτή αντιπολεμική σάτιρα, όπως τη διασκεύασε για το θέατρο ο Σωτήρης Πατατζής, ανανεωμένη μετά την καλοκαιρινή επιτυχημένη περιοδεία, παρουσιάζεται στο θέατρο «Μπροντγουαίη», από τον Θύμιο Καρακατσάνη, που υπογράφει και τη σκηνοθεσία, και τον οργανισμό ελληνικού θεάτρου «Αριστοφάνης», που αντιμετωπίζει -όπως μας λέει ο δημοφιλής ηθοποιός – «την πρόκληση του θεάτρου του 21ου αιώνα ως ανάγκη και αίτημα ανανέωσης για τη θεατρική πράξη και εμπνέεται από τις ιδέες και τις αξίες του μεγαλύτερου σατιρικού ποιητή όλων των εποχών, του Αριστοφάνη. Στόχος του οργανισμού είναι ένα θέατρο κοινωνικό, πολιτικό, λαϊκό, ψυχαγωγικό, παιδευτικό, σατιρικό και λυρικό».

 

Η μουσική είναι του Γιώργου Τσαγκάρη, τα σκηνικά και κοστούμια της Κατερίνας Καρακατσάνη και οι φωτισμοί του Σπύρου Τζώρα. Παίζουν: Θύμιος Καρακατσάνης, Κώστας Ευριπιώτης, Ζαχαρίας Ρόχας, Ιλιάς Λαμπρίδου, Νίκος Βανδώρος, Αλεξάνδρα Καρακατσάνη, Τάσος Πολιτόπουλος, Χρήστος Φωτίδης, Νίκος Καραγεώργης, Δημήτρης Λιώλιος.

«Ο Σβέικ» – μας λέει ο Θύμιος Καρακατσάνης – «είναι ανιδιοτελής πατριώτης, ένας λαϊκός άνθρωπος, που με την άδολη «πανουργία» του αντιστέκεται στον παραλογισμό και στην αγριότητα του πολέμου. Είναι – κατά μια έννοια ποιητική – ο ίδιος ο λαός που έχει την αθωότητα ενός παιδιού και μέσα από την αθωότητα αυτή κάνει το πολιτικό, κοινωνικό, οικονομικό και θρησκευτικό κατεστημένο να φαντάζει ηλιθιότερο των ηλιθίων».
Το θέατρο, πολιτική πράξη
— Ηταν η μεγάλη καλοκαιρινή επιτυχημένη περιοδεία που σας «υποχρέωσε» με μια έννοια να επαναλάβετε την παράσταση το χειμώνα;
— Σίγουρα η ανταπόκριση του κόσμου είναι κίνητρο. Αλλά η αλήθεια είναι ότι το είχαμε προγραμματίσει για το χειμώνα, αλλά μετά την αρνητική απάντηση του Φεστιβάλ Επιδαύρου, που αρνήθηκε την πρότασή μας, αποφασίσαμε να ανεβάσουμε το καλοκαίρι, σε όλη την Ελλάδα, τον «Καλό στρατιώτη Σβέικ». Η πρότασή μας για την «Ειρήνη» του Αριστοφάνη απερρίφθη γιατί οι άνθρωποι «έχουν άποψη», έχουν το μαχαίρι και το πεπόνι. Καθορίζουν την πολιτιστική ζωή του τόπου, άνθρωποι με εμπάθεια ή και με κακό γούστο. Το πρόβλημα είναι ότι ένας άνθρωπος σαν κι εμένα, στην ηλικία που βρίσκομαι, όταν απορρίπτομαι, απορρίπτεται η πρόταση ενός ανθρώπου που βοήθησε στην αναβίωση της Αττικής κωμωδίας. Είμαι από τους ελάχιστους ανθρώπους που βοήθησαν σ’ αυτό. Και τώρα που μπορούμε να προσφέρουμε και την πείρα μας και τη λαϊκή μας θέση για τον Αριστοφάνη απορριπτόμεθα. Δε θέλω να πω περισσότερα, αλλά επειδή πρωταγωνιστής του Αριστοφάνη πρέπει να είναι ένας μαραθωνοδρόμος, όσο με «κόβουν» όλα αυτά τα χρόνια, τόσο λιγοστεύουν την προσφορά μου και δεν ξέρω αν έχει δικαίωμα κανείς να το κάνει αυτό. Δεν είναι προσωπικό το θέμα. Είναι καθαρά πολιτιστικό, κι αν θέλετε, καθαρά πολιτικό.
 

— Οσο και να προσπαθούν πάντως να σας φιμώσουν υπάρχουν τρόποι και τους αξιοποιείτε ώστε να «φωνάζετε» και πολιτικά και καλλιτεχνικά.

— Κατ’ αρχάς το «πολιτικά και καλλιτεχνικά» το θεωρώ το ίδιο πράγμα. Γιατί πιστεύω ότι το θέατρο είναι καθαρά πολιτική πράξη κι όποιος πιστεύει ότι το θέατρο είναι «φρου φρου κι αρώματα» είναι ή γελοίος ή τζάμπα επαναστάτης. Το θέατρο είναι καθαρά υπόθεση λαού και πολιτικής πράξης, όπως είναι και ο πολιτισμός. Το θέατρο είναι σχολειό λαού και αιχμή του δόρατος ο καλλιτέχνης.
Αντιστεκόμαστε…
— Αντιλήφθηκαν, ως φαίνεται, οι «κρατούντες» τη δύναμη του πολιτισμού και προσπαθούν να την εκμεταλλευτούν προς ίδιον όφελος.
— Αυτά τα «σελοφάν», τα γαλλικά, τα «σελοφάν» γενικά της Ευρώπης είναι αηδιαστικά. Κι εμείς σ’ αυτό αντιστεκόμαστε. Η μέχρι τώρα αντίληψη ότι ένας Ελληνας γίνεται ανώδυνος αν του χτυπήσεις τον πολιτισμό και τη γλώσσα – ρήση του Κίσινγκερ – νομίζω ότι σήμερα επαληθεύεται. Δεν είμαι ο μοναδικός που αντιστέκομαι στον πολιτισμό που θέλουν. Είμαστε κάποιοι στην Ελλάδα, πολλοί Ελληνες καλλιτέχνες που μπορούν να ανατρέψουν αυτό το καθεστώς της «καφρολογίας». Αυτό προσπαθούμε να κάνουμε ανεβάζοντας έργα σαν αυτό. Ο αείμνηστος Σωτήρης Πατατζής, ο συγγραφέας της «Μεθυσμένης πολιτείας», πήρε το έργο του Χάσεκ και με πρωταγωνιστή τον Σβέικ έφτιαξε ένα πολύ λαϊκό έργο και έχει καταφέρει τον κόσμο να γελάει με πολύ σοβαρά πράγματα. Και το πρόβλημά μου στο στήσιμο της παράστασης είναι ο χρόνος. Μια κωμωδία όταν φτιάχνεται στην πρόβα, χρονομετρώντας τη, λες «θα έχω 8-10 λεπτά γέλιο». Αυτή ξεπερνάει τα τριάντα λεπτά γέλιου. Αυτό δείχνει πόσο ανταποκρίνεται ο κόσμος σ’ αυτά που λέει ο Σβέικ. Υπάρχουν πράγματα που σήμερα είναι τόσο φανερά όπως αυτό που λέει ότι «η ιστορία γράφεται προτού γίνει». Τότε που το έλεγε το υπονοούσε. Σήμερα είναι ολοφάνερο. Το βλέπουμε άλλωστε. Οι πόλεμοι προδιαγράφονται πριν γίνουν και προετοιμάζονται και τηλεοπτικά. Αλλη μια μεγάλη αλήθεια που λέει ο Σβέικ είναι ότι «είμαστε όλοι αιχμάλωτοι πολέμου». Κι αν σκεφτείτε ότι σ’ όλο τον πλανήτη σκοτώνονται κάθε μέρα πάνω από χίλια άτομα στους πολέμους! Και δε μιλάω για τον «πόλεμο της ασφάλτου» που γίνεται πάλι για τα συμφέροντα καθώς φτιάχνονται αυτοκίνητα που δεν αντέχουν σ’ αυτούς τους δρόμους… θα έπρεπε να είσαι ντυμένος όπως οι οδηγοί των ράλι… Μιλάω για τους θανάτους που προκαλούνται σε όλες τις ηπείρους με πόλεμο. Αλλού τον εμφανίζουν ως εμφύλιο πόλεμο, αλλού ως ανθρωπιστική παρέμβαση, κι αλλού ως πόλεμο ενάντια στην τρομοκρατία! Δεν ξέρω αν η τρομοκρατία έχει προκαλέσει τόσα θύματα, όσα οι πόλεμοι. Πάντως, όπως και να τους αποκαλούν, οι πόλεμοι αυτοί γίνονται για τα συμφέροντα των ολίγων και των πολεμοκάπηλων. Οπως λέει στην «Ειρήνη» και ο Αριστοφάνης, μόλις γίνεται ειρήνη τρελαίνονται. Αυτοί που φτιάχνουν τα σπαθιά, τα ακόντια, τις ασπίδες και πάνε να παρέμβουν και λένε «τι θα γίνουμε, χανόμαστε». Αυτά έλεγε ο Αριστοφάνης πριν 2.500 χρόνια, τα ίδια ισχύουν και σήμερα. Αυτοί οι άνθρωποι μόλις σταματήσει ο ένας πόλεμος ετοιμάζουν τον άλλο. Αυτή τη στιγμή είναι μια ματωμένη Γη. Ενας μικρός πλανήτης είναι ματωμένος! Κι όλα αυτά γίνονται ενάντια στα συμφέροντα των λαών, ενάντια στη ζωή τους. Αυτό λέμε με το έργο μέσα από πολύ γέλιο. Γιατί ο καλός αγωγός του γέλιου κάνει τον θεατή να φεύγει ενήμερος, συνειδητοποιημένος, ενεργός πολίτης και τέτοιους πολίτες θέλουμε, σ’ όλο τον κόσμο.
Τα συμφέροντα φτιάχνουν «αιχμαλώτους»
 

— Σήμερα, όμως, μόνον οι πόλεμοι φτιάχνουν αιχμαλώτους;

— Οχι βέβαια. Τα συμφέροντα φτιάχνουν αιχμαλώτους, είτε δήθεν ελεύθερους, είτε σκοτωμένους. Πάντως, όλα γίνονται για τα συμφέροντα των ολίγων. Βλέπετε, για παράδειγμα, ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις ενέργειας και δεν ασχολούνται… Ενώ ο πλανήτης φωνάζει. Πνιγόμαστε, θα χαθούμε. Για τις γενιές που έρχονται λυπάμαι πολύ. Γιατί το «παγκόσμιο πολιτιστικό καφρολογικό γίγνεσθαι» φτιάχνει πολίτες που «πέρα βρέχει». Κι εδώ πρέπει να παρεμβαίνουν οι προοδευτικοί άνθρωποι. Και προοδευτικός είναι αυτός που φροντίζει το παρόν. Γιατί το παρόν φτιάχνει το μέλλον. Ως καλλιτέχνες προοδευτικοί, λοιπόν, προσπαθούμε να πείσουμε τον κόσμο ότι τα πράγματα δεν είναι έτσι όπως του τα παρουσιάζουν, είναι αλλιώς και μπορούμε να τα αλλάξουμε.
— Και πώς αλλάζουν; θα ρωτούσε κάποιος.
— Με ενεργοποιημένο τον πολίτη και ενωμένο. Οι άνθρωποι μπερδεύονται. Η ουσία του πολιτικού γίγνεσθαι είναι η πολιτιστική μας παρουσία. Θυμόσαστε τον λαϊκό μας πολιτισμό που τον πήραν και τον εξευτελίσανε. Θυμάστε: Βάφτισαν πολιτιστικά κέντρα τα δήθεν λαϊκά κέντρα, αυτά που στην ουσία αλλιώς ονομάζονται. Τέτοιες διαστρεβλώσεις φτιάχνουν ένα λαό που δεν ξέρει τι του γίνεται. Σ’ αυτό αντιστεκόμαστε και στη ρήση των πολεμόχαρων που στην ουσία είναι αυτοί που θέλουν να εκμεταλλευτούν τις στιγμές για συμφέροντα ολίγων. Και απορώ πώς τόσοι πολλοί άνθρωποι βοηθάνε σ’ αυτό. Ενώ στην ουσία έχουν πολύ λίγοι συμφέρον, γι’ αυτούς τους λίγους δουλεύουν πολλοί και δεν το αντιλαμβάνονται.
— Δεν είναι μια αντίφαση αυτή;
— Ασφαλώς. Και αυτή η αντίφαση είναι που φτιάχνει την έννοια του δούλου. Να «σκίζεσαι» για τα συμφέροντα των ολίγων είναι πραγματική δουλεία. Αυτά όλα προσπαθούμε να τα δείξουμε μέσα από την παράστασή μας και ο κόσμος γελάει με τα χάλια μας. Και δε βγάζουμε κανέναν απ’ έξω, γιατί την ευθύνη την έχουμε όλοι. Οπως βλέπετε, ο φασισμός αναβιώνει, είτε ως έκφραση, είτε ως πράξη, το χειρότερο. Και το χειρότερο, γίνεται πολιτική πράξη. Σκεφτείτε ότι δημιουργείται τόσο μεγάλο θέμα για το αν ένας αριστούχος μαθητής από την Αλβανία θα σηκώσει την ελληνική σημαία, που ξεχνάει κανείς τι γιορτάζουμε εκείνη τη μέρα. Γιορτάζουμε την αντίδραση και την αντίσταση ενός έθνους απέναντι στο φασισμό. Και σήμερα ζητούμε φασιστικά να γίνονται διακρίσεις. Σ’ αυτή τη γιορτή έχει θέση οποιοσδήποτε θέλει να συμπράξει. Αλλωστε, ο ελληνισμός δεν ήταν μόνος από εθνογραφική άποψη. Δεν πρέπει να ξεχνάμε επίσης ότι ως λαός έχουμε νιώσει την προσφυγιά. Υπήρξαν κύματα μεταναστών κι έχουμε νιώσει ως λαός την ξενοφοβία των δήθεν προοδευτικών Ευρωπαίων. Αυτοί κάνανε πολυπολιτισμικές κοινωνίες με γνώμονα πάντα το κέρδος και δυστυχώς πάει να γίνει και στη χώρα μας αυτό. Εγώ θα ήθελα μια κοινωνία πολυπολιτισμική με γνώμονα το συμφέρον του ανθρώπου.

Σοφία ΑΔΑΜΙΔΟΥ

Κυριακή 25 Ιούνη 2000 
«Να χτυπήσουμε τη ρίζα του κακού»
Συζήτηση με τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Θύμιο Καρακατσάνη
Ο θύμιος Καρακατσάνης

Μπορεί ο Θύμιος Καρακατσάνης και ο νεοσύστατος οργανισμός ελληνικού θεάτρου «Αριστοφάνης» να απορρίφθηκαν από τα Επιδαύρεια, όμως η φωνή του Αριστοφάνη θα ακουστεί, για πρώτη φορά εκτός φεστιβαλικών πλαισίων, για όλο το καλοκαίρι σε αθηναϊκό θέατρο, δημιουργώντας μια εναλλακτική πρόταση θεάματος. Στο θέατρο «Αθήναιον» παρουσιάζεται η κωμωδία του Αριστοφάνη «Νεφέλες» σε μετάφραση Κ. Χ. Μύρη με τον Θύμιο Καρακατσάνη στο διπλό ρόλο του σκηνοθέτη και πρωταγωνιστή.

Τα σκηνικά – κοστούμια είναι του Γιάννη Μετζικώφ, η μουσική του Γιώργου Τσαγκάρη, οι χορογραφίες του Ισίδωρου Σιδέρη, οι φωτισμοί του Λευτέρη Παυλόπουλου, η μουσική διδασκαλία της Νένης Ζάππα. Εκτός από τον Θύμιο Καρακατσάνη παίζουν επίσης: Βασίλης Κολοβός (Σωκράτης), Γιώργος Μούτσιος (Δίκαιος Λόγος), Τάκης Παπαματθαίου (Αδικος Λόγος), Αλεξάνδρα Καρακατσάνη (Φειδιππίδης), Λευτέρης Λουκαδής, Ελενα Γεροδήμου, Δημήτρης Καραμπέτσης, Βασίλης Ρίσβας, Χάρης Αρώνης, Θωμάς Βελισσάρης κ. ά.
Ο οργανισμός ελληνικού θεάτρου «Αριστοφάνης», με διευθυντή τον Κώστα Πολιτόπουλο, αντιμετωπίζει την πρόκληση του θεάτρου του 21ου αιώνα ως ανάγκη και αίτημα ανανέωσης για τη θεατρική πράξη και εμπνέεται από τις ιδέες και τις αξίες του μεγαλύτερου σατιρικού ποιητή όλων των εποχών, του Αριστοφάνη. Στόχος του οργανισμού είναι ένα θέατρο κοινωνικό, πολιτικό, λαϊκό, ψυχαγωγικό, παιδευτικό, σατιρικό και λυρικό. Και κυρίως θέατρο με ελληνική ιθαγένεια.
«Γιάννης κερνά, Γιάννης πίνει»
«Το θέμα των Επιδαυρείων» – λέει ο Θύμιος Καρακατσάνης χωρίς να κρύβει την πίκρα, αλλά και την αγανάκτησή του για την εξαίρεσή του – «είναι θέμα της πολιτιστικής πολιτικής μιας χώρας σαν τη δική μας. Αυτή η πολιτική έχει αντιφάσεις. Από τη μια λένε ότι είμαστε η βαριά βιομηχανία της χώρας εμείς οι πολιτιστικοί παράγοντες, από την άλλη δε βλέπουμε όχι μόνο βιομηχανία, ούτε βιοτεχνία, ούτε περίπτερο. Υπάρχουν άνθρωποι που μπαίνουν στις επιτροπές που αποφασίζουν για τέτοια ζητήματα, δηλαδή είναι οι ενδιάμεσοι «νεφελωτές», αποποιείται η πολιτική εξουσία, το μερίδιο ευθύνης αποκτά δηλαδή ένα ισχυρό άλλοθι, λέγοντας ότι η επιτροπή έτσι αποφάσισε. Αν όμως δούμε με προσοχή τις καλλιτεχνικές επιτροπές, θα διαπιστώσουμε ότι έχουν μια εξάρτηση από το σύστημα, είναι αυτοί που ή μοιράζουν ή μοιράζονται. Γιάννης κερνά, Γιάννης πίνει, δηλαδή».
Από πρόβα για τις «Νεφέλες»

– Διαπλοκή και στον πολιτισμό;

– Δε βλέπουμε ακριβώς τα διαπλεκόμενα, την πλέξη βλέπουμε. Γιατί δεν ξέρουμε ποιοι διαπλέκονται, αν και – κακά τα ψέματα – είναι οι γνωστοί μας άγνωστοι. Το πρόβλημα, όμως, δεν είναι εκεί ακριβώς, το πρόβλημα είναι πότε επιτέλους θα αποκτήσουμε εμείς που αφιερωθήκαμε σ’ αυτό τον υπέροχο λόγο των μεγάλων ποιητών μας, των ανεπανάληπτων σε παγκόσμιο επίπεδο, τη θέση που μας πρέπει. Είμαστε όλοι εμείς που μεταφέρουμε την κληρονομιά στον κληρονόμο της. Ο αρχαίος λόγος είναι παγκόσμια κληρονομιά και ελληνική και, πέρα από ηλίθιους σοβινισμούς, πρέπει να πω ότι είναι στο DNA μας ο Αριστοφάνης, γιατί όπως έλεγε και ο Λιγνάδης δεν απέχουμε πολύ από τον Αριστοφάνη, καμιά 25αριά παππούδες. Οταν μιλάμε για παράδοση ενός τόπου, δεν πρέπει να εννοούμε τα συμφέροντα της παγκοσμιοποίησης που επιβάλλονται σ’ αυτόν, αλλά να αναφερόμαστε στη δύναμη της ρίζας του τόπου κι ο τραγικός λόγος είναι δύναμη στη ρίζα του λαού μας. Αυτός ο τόπος, είτε το θέλουν είτε όχι, γεννάει τον πολίτη που θα αντισταθεί σε οποιεσδήποτε επιβουλές του παγκόσμιου κεφαλαίου. Αν δεν το δούμε έτσι, είμαστε καταδικασμένοι να μιλάμε για αισθητικές χάρες. Αλλά η αισθητική δεν είναι τίποτε άλλο από την αλήθεια, την απόλυτη αλήθεια. Αν η αισθητική μπαίνει στο επίπεδο του ντιζάιν, δεν προσφέρει τίποτε άλλο από αυτό που κάνουν όλες αυτές οι δήθεν πνευματικές λειτουργίες. Αποκλειόμεθα, λοιπόν, εμείς που πάμε ακριβώς στο κόκαλο, στη ρίζα του λαού, που αντλούμε νοήματα και ηθικές αξίες μέσα από αυτά τα κείμενα; Οταν οι προσλαμβάνουσες μιας γενιάς είναι η αναξιοκρατία, υπάρχει πρόβλημα. Οπως λέει ο Αδικος Λόγος, στις «Νεφέλες», «φάε… πιες… ό,τι φας, δηλαδή, ό,τι πιεις και…» με άλλα λόγια, το συμφέρον και το κέρδος είναι αυτό που δυναμώνει τον άνθρωπο. Οχι, υπάρχει και ένα συμφέρον που δυναμώνει το λαό απέναντι σε οποιαδήποτε επιβουλή της ελευθερίας του, της σκέψης του και του μεροκάματού του.

Posted in πολιτισμός | Με ετικέτα: | 2 Σχόλια »

Ακούστε!

Posted by redship στο 22 Ιουνίου , 2012

«Ακούστε. Εγώ είμαι ο γκρεμιστής, γιατί είμ’ εγώ κι ο κτίστης,

ο διαλεχτός της άρνησης κι ο ακριβογιός της πίστης.

Και θέλει και το γκρέμισμα νου και καρδιά και χέρι.

Στου μίσους τα μεσάνυχτα τρέμει ενός πόθου αστέρι.

Κι αν είμαι της νυχτιάς βλαστός, του χαλασμού πατέρας,

πάντα κοιτάζω προς το φως το απόμακρο της μέρας.

εγώ ο σεισμός ο αλύπητος, εγώ κι ο ανοιχτομάτης

του μακρεμένου αγναντευτής, κι ο κλέφτης κι ο απελάτης

και με το καριοφίλι μου και με τ’ απελατίκι

την πολιτεία την κάνω ερμιά, γη χέρσα το χωράφι.

Κάλλιο φυτρώστε, αγκριαγκαθιές, και κάλλιο ουρλιάστε, λύκοι,

κάλλιο φουσκώστε, πόταμοι και κάλλιο ανοίχτε τάφοι,

και, δυναμίτη, βρόντηξε και σιγοστάλαξε αίμα,

παρά σε πύργους άρχοντας και σε ναούς το Ψέμα.

Των πρωτογέννητων καιρών η πλάση με τ’ αγρίμια

ξανάρχεται. Καλώς να ‘ρθει. Γκρεμίζω την ασκήμια.

Είμ’ ένα ανήμπορο παιδί που σκλαβωμένο το ‘χει

το δείλιασμα κι όλο ρωτά και μήτε ναι μήτε όχι

δεν του αποκρίνεται κανείς, και πάει κι όλο προσμένει

το λόγο που δεν έρχεται, και μια ντροπή το δένει.

Μα το τσεκούρι μοναχά στο χέρι σαν κρατήσω,

και το τσεκούρι μου ψυχή μ’ ένα θυμό περίσσο.

Τάχα ποιος μάγος, ποιο στοιχειό του δούλεψε τ’ ατσάλι

και νιώθω φλόγα την καρδιά και βράχο το κεφάλι,

και θέλω να τραβήξω εμπρός και πλατωσιές ν’ ανοίξω,

και μ’ ένα Ναι να τιναχτώ, μ’ ένα Οχι να βροντήξω;

Καβάλα στο νοητάκι μου, δεν τρέμω σας όποιοι είστε

γκρικάω, βγαίνει από μέσα του μια προσταγή: Γκρεμίστε!»

Κωστής Παλαμάς

Posted in πολιτισμός | Με ετικέτα: | Leave a Comment »